Dexes min parolare plu 22

Un article de Lukleo.

  1. LUKLEO
  2. Du Esperante Teksto Tradukite de Claude PIRON : Gerda malaperis kay Lasu min paroli plu ! © Claude PIRON




Sommaire

[modifier]

DEXES MIN PAROLARE PLU !


[modifier]

Dudis-due xapitro / Xapitro dudis-du


[modifier]

(a) Ek al fore insulo!


  • Mi saltas pro glado, mi dansas pro glado, mi eksplodas per rido pro glado. Estas aranjiti: mi forviatjos. Istag ja mi getis antawe savigon, ke versimi mie espero realijos. Zi xefoy nidis somun, sed mi timis, ke lu preferos Petrun. Petru estas mos amate, jenerali, en zi oficeyo. Ili estas mos workeme zan mi, tio estas fakto. Sed lu nidis ilin por alie tasko, mos dezfacile zan txi tiu.
  • Mie tasko estos sufitxi simple. Onli mi estes tre ferme en zi diskutoy, lu diris. Esti ferme ne prezentas problemon al mi, felitxi. Mie fermeco estas konexate de zi tute oficistaro kay de nue awtoritatoy. Wan mi decidis dirare «ne», mi diras «ne», wom ever oni provas xanjare mie pozicion. Mi fermi tenas mie pozicion. Tiay lu trustas min tii-okazi. Lu savas, ke mi agos law lue interesoy. Oni foyfoyi kexas pri mie obstineco. Wel, txi-foyi li servos al bone golo. Oni ne sukcesos min movare. Kay tie omon lu deziris sendare, omon, wun oni ne movos de zi pozicio, wun ili promesis tenare.
  • Mi dons forviatjos. Unui flaytoli. Posi xipi. Mi antawgladas xipare. Al flaytoloy mi ne avas speciale amon. Mi ne dezamas flayare flaytoli; mi tre amas viatjare, dons way mi kexus, if mie xefoy sendas min forin flaytoli? Sed xipon mi antawgladas. Mi nenian xipis sur vere grande maro. Oni diris al mi, ke tio estas tre dezstretxe. Kay oni povas movare sin. Yusti tio nozas min en flaytoloy. Estas tre dezmulti da ableco por movijare. Kay verdiri mi estas tre movijeme. If mi ne povas movare mie legoyn, somom promenare, andare de loko al loko, mi perdas zi kapon. Mi, pri wu oni tii ofti diras, ke «mi avas zi kapon sur zi yuste loko»! Pravi, if lesti oni permesas al mi movijare.
  • Dons ne gravas, ke mi devos uzare flaytolon dum parto de zi viatjo. Sed mi andas al insulo, wern oni ne povas flayare, tiay lu pagas al mi, ne onli zi flaytole viatjon, sed osi zi xipen. Blue maro senfine! Zi plize dansado de zi xipo! Afable kunuloy, wuy ridetas zi tute taymon, koz lu sentas sin felitxe, ke lu viatjas de insulo al insulo. A, zi sento de senfine libreco!
  • Kay zi penso, ke tiu alie viatjantoy certi pagis multi da mono por xipare en zi insularon, dum mi iras por mie worko, por iven ne dezfacile worko, onli koz bonxanci mi savas zi nidate langon, kay koz mi estas konexate wi ferme persono, tiu penso — ke zi aliey pagas self, kay mi ne — estas most plezurige.
  • Astag mi getis zi tiketoyn. Flaytole tiketo estas tuti banale. Mi ja avis kelke en mie vivo. Sed xiptiketon mi nenian tenis en mie manoy, kay zi tutxo de li naskas en mi most plize plezuron.
  • Komprenabli, zi amikoy tuy rimarkis mie gladon, kay ne ezitis alsaltare lin. «Vi prikantas zi bele blue maron kay zi rike kunxipuloyn», lu diris, «kay wan vi trovijos surloki, zi maro estos bruni verdatxe, aw neratxe, zi movijo de zi xipo igos vin dezsane, kay zi rike viatjantoy estos onli bando da aventuruloy, wuy konstanti nozos vin».
  • Mi multi ridis eskoltanti lun. Lu ne povis agare alimaneri. Totu of lu amus okupare mie lokon, kay per sie senkuratjige wordoy lu esprimis tiun senton, ke mi tro bonxance estas. Sed lu osi amas min, lu estas bone amikoy, kay lu amiki ridis pri mie troe imatjinado. «Zi realo estos alie», lu ripetis. Wel, boni, iven if li estos alie, mi akceptos lin. Mi ne timas xipmalsanon aw verdatxe multimove maron. Mi iven ne timas aventureme kunviatjantoyn.
  • Mi deziris andare al tiu insulo, mi subkomprenigis al mie xefoy, ke mi estas zi yuste persono tiurilati, mi agis lawgoli, uzanti zi yuste rimedoyn, mi trovis solvon al totuy problemoy — aw pseudoproblemoy — kay respondon al totu asko, mi agis law mie obstine, ferme manero, wi kustumi, kay mi sukcesis venigare lun al zi dezirate decido.
  • Grande viatjo pronti ekijos. Ostag mi devos vizitadare zi xefe magazenoyn de zi urbo, koz multon stil necesas komprare. Totan mankas aferoy, wan oni preparas grande viatjon al fore loko.
  • Ne estas facile decidare pri zi vestoy. Kelkfoyi zi tempo estas dezwarme tier, sed jenerali li estas bele kay plize. Txu prenare seriozi zi opinyoyn, ke necesas antawvidare dezwarme tempon kay kunprenare vestoyn law tiu ableco? Aw txu lu sennecesi aldonos pezon al zi ja sufitxe pezo de zi aferoy, wuyn mi kunportos?
  • Oni diris, ke kelke kavernoy estas vizitinde, koz zi naturo en lu alprenis most stranye aspekton, veri vidinde. Ne ekzistas somo simile aliloki. Abli dons estus satji kunprenare warme vestoyn. Kavernoy totan estas dezseke kay dezwarme. If krome zi tempo ne mostrijos most bele...
  • Yes, zi preparado de viatjo ne estas toturilati facile, sed yet li estas interese. Koz oni ja antawviatjas en-imatjini.
  • Multikoste aferoyn mi ne kunprenos. Oni devas konsiderare zi riskon de robo aw perdo. Mi ne amas multikoste aferoyn. Kay abli mi povos komprare tier, surloki. Mi devos informijare pri zi vivkostoy tiere. Abli warme vestoy ne kostas multi kay facili komprablas. If yes, tio solvus zi problemon.
  • Estas osi montoy, wuyn oni vizites. Supri de monto, jenerali, zi temperaturo estas base. Sed txu mi andos suprin? Txu valoros zi lacijon? Oni facili lacijas marxanti suprin en montaro. Abli oni povas veikare til zi supro de zi most bele montoy. Sed iven veiki, oni dezwarmijas. Wel, mi vidos. If estas tro multikosti por komprare warme vestoyn, mi ne kompros lun.
  • Zi Oficeyo pagas al mi zi viatjon, li pagas zi restadon en tre bone otelo, li pagas kelke alie otele tranoktadoyn en tiu aw alie lando survoyi, mi yet ne povus weytare, ke li kromi pagos mie vestoyn! If mi nidos warme vestoyn por andare al zi montosuproy, kay trovos lun tro multikoste, mi decidos pri somo alie. Mi ne andos al zi montosuproy kay trovos alie vidindajoyn. Lu ne mankas, oni diris al mi.
  • Mi skribos al mie familyo. Osi pri tio mi antawgladas. Mi amegas skribare por narare mie aventuroyn. Tian mi sentas min en tre dezfore rilato kun totuy familyanoy. Estas felitxo avare grande familyon. Multe ne samopinyas, sed al mi tio plizas. Mi skribos al mie patroy, al zi fratoy, komprenabli, sed osi al onkluy kay onklay, kay al ilie filyoy, kaj, krom lu, al zi amikoy. Mi pasigos multe noktoyn leterskribanti. Mi savas, ke totu tre glados getare novajoyn de mi.
  • Multe persono trovus stranye mie deziron pasigare zi vesperoyn kay noktoyn en otelrumo, skribanti leteron pos letero al tute aro da familyanoy, kay al zi tute amikaro, dum mi povus vizitare zi danseyoyn, ludeyoyn, teatroyn aw alie lokoyn. Zi diablo abli savas, wom da eyoy ekzistas onli por kaptare zi monon de zi eksterlandanoy. Viatjantoy ofti estas monperdeme. Abli lu estas rike kay viatjas per sie mono. Sed mi viatjos en tuti alie kondicioy, koz onli per zi mono de zi Oficeyo. Dons mi ne andos dansare kun nekonate lokanoy, aw watxare soleci teatrayon. Mi restos enoteli kay skribos al mie cent familyanoy.
  • We vivo! We felitxo! We plezuro! Mi apen oftenas zi stretxon weytare til venos zi Tago de zi Grande Forveiko. Oni diris, ke estas kelke dezsano tier, pri wuy oni devas kipare sin. Wel, mi informijos. Mie familya kuratisto certi povos dirare al mi, txu somu aw alie faro estas devige, aw iven simpli farinde, wi rimedo antawkipare zi sanon. Mi forti deziras ne dezsanijare tier. Mi ne amus restadare longi en dezsanuleyo fori de zi tute familyo kay amikaro. Mi komprenabli amikijus kun lokanoy, if mi devus longi restare tier, sed if tio ne estas necese, mi preferas ne.
  • Diabli! Wi spidi zi taymo pasas! Ja estas presk zi dukwar’ de sis. Tereza pronti alvenos, kay mi stil nenion preparis. Kay mi promesis al eli pomkekon kay mie speciale frutosuke drinkajon. Ek, al zi worko! Mi povas pensare pri mie viatjo osi preparanti zi manjon.


[modifier]

(b) Skribas dezlibru


  • Kare Amika,
  • Mi ne konexas vin, sed vi permesos, txu ne?, ke mi nomes vin amika. Mi ne savas, wi dankare vin. Vie letero estas por mi tii neweytite belajo, ke mi ne trovas wordoyn por esprimare, won mi sentas. Li estis korwarmige. Kay mi starigas al mi multe askon: Wi vi eksavis pri mi? Wu pri mi parolis al vi? Wi ablas, ke vi avis tiun ideon ekrilatare kun mi leteri? Wu ever intervenis por rilatigare vin kun mi, mi most sinceri dankas tiun.
  • Yes, wi vi diras en vie letero — kay mi gratulas vin pro vie realece imatjinpovo — vivo en dezlibreyo ne estas facile. Tiuy, wuy estas pleni libre, ne konexas zi valoron de libreco. Libreco similas al sano. Oni ekkonsavas lie avindecon onli pos wan oni perdis lin. Txu vi konexas zi ekon de «Senyoro Tadeo» de Mickiewicz[1]?
  • Litvo[2]! Patrio[3] mie, simile al sano,

Vie grande valoron ekkonexas litvano Vin perdinti...

  • Wel, tion same mi povas dirare pri libreco.
  • Pri manjoy kay simile aferoy mi ne tro povus kexare. Nu ne estas en grande, rikule otelo, komprenabli, sed tiuy aspektoy de nue vivo estas akceptable. Wo apen estas oftenable[4], tio estas zi manko de libreco. Ne povare ofandare. Ne povare vizitare magazenoyn. Nenian povare decidare pri sie movoy. Ne promenare en naturo. Ne vidare domoyn, urbon, kampoyn. Savare, ke antaw longi ne estos liberetaymo, ne estos ableco viatjare al maro aw montoy. Tio estas... wi mi povus dirare? Ne ekzistas wordo por klirigare tion... tio estas subige. Subfalige. Txu vi komprenas?
  • Zi alie terure afero, por omuy, en zi dezlibreyoy de txi tiu lando, estas zi manko de omay. Vi ne imatjinas, wom mankas omay al nu. Ne onli por pare amo aw por plezuro korpe. Sed onli vidare oman, awdare ele votxon, watxare zi belecon kay switecon de ele persono! Tiu neableco estas terure manko por nu.
  • Estas txi tier kelke jovuy kun bele vizatjo kay korpo dezdike. If vi savus, wi oni watxas lun! Kay ne temas onli pri watxoy, komprenabli. Txu vi trovas min atxe, koz mi priparolas tie aferoyn? Pardones min. Lu estas parto de nue realo txi tier, kay zi afero estas perfekti komprenable en mondo, wer omay tuti forestas.
  • Zi fakto, ke zi propozo interxanjare leteroyn kun kompatinde dezlibru venis de oma, igis zi aferon iven mos kor-altige al mi. Txu vi komprenas mie esprimon? «Kor-altige»: per tio, mi volas dirare, ke mi sentas, kwazi mie koro estus mos bele, mos grande, mos sane, wel, mos alte, tio estas, en mos bone pozicio.
  • Yes, zi ideo, ke somu nekonexate oma pensas pri mi, deziras skribare al mi, iven savanti, ke mi dezbonagis, tio estas plizi warmige al mie koro. If vi savus, wi sole mi estas!
  • Amikoyn oni trovas self, txu ne?, kay lu estas grave parto de zi vivo. Oni decidas self, ke kun tiu aw alie persono oni ekrilatos amiki. Sed txi tier estas neniu amiko, neniu persono estas kun nu, koz nu decidis esti kuni. Tio estas terure. Iven zi anoy de zi bando, wuy estis arestite kun mi, tuti ne estas amikoy. Onli kunworkantot. Atxe kunkrimu, fakti.
  • Txu abli nu ijos geamikoy? Mi tion esperas. Sed abli tio estas troe. Mi ne raytas esperare tion. Wi vi amikus al mi, wu self metis min ekster zi normale vivon?
  • Pardones min, if mi diras al vi aferoyn, wuy ne plizas. Mi sentas min nozate. Mi ne savas, won skribare, kay mi estas tii kontente skribare, pensare pri vi, imatjinare vin. Txu vi bonvolos sendare al mi foton de vi? Vi igas min les sole. Vi venas aldonare al zi txi-tiere nenormale, soldatece atmosfero somon omelece, won li veri nidas.
  • Naw mi devas stopare. Mi tre stretxi weytas vie respondon.
  • Vie sincere amiko dezlibru,
  • Paolu


[modifier]

Notoy :

  • [1] Fame verkisto. Pronunces : Mikyevitx.
  • [2] Litvo : unu of zi du xefe parto de deznove Polonio.
  • [3] Patrio : patrolando.
  • [4] ofteni : ofporti.
Récupérée de « http://www.lukleo.net/index.php/Dexes_min_parolare_plu_22 »